Eik en Linde logo
Eik en Linde logo

Programma's 2011 / 2012
Programmavoorstellen 2012 / 2013

Aan de Amsterdamse Grachten

Barokmuziek bij burgers thuis

werd mede mogelijk gemaakt door





M.A.O.C. Gravin van Bylandtfonds

Fonds voor geld- en effectenhandel





concertperiode 16 tot 30 oktober 2011

concertplaatsen en -data: zie agenda

Amsterdam was in de zeventiende en achttiende eeuw een machtige en rijke handelsstad. Wellicht daardoor was het ook een cultureel middelpunt. Naast de wereldberoemde schilders die we niet bij naam hoven te noemen waren er ook vele musici, componisten en vioolbouwers actief. Estienne Roger en Michel-Charles le Cene bezaten een bloeiende muziekuitgeverij die muziek van componisten uit verschillende landen publiceerde. De zorgvuldige en smaakvol vormgegeven uitgaven werden in geheel Europa hoog geschat.

Eik en Linde zal in het najaar van 2011 muziek uitvoeren van barokcomponisten, die in het Nederland van de achttiende eeuw werkzaam waren of er hun muziek uitgaven. Toendertijd werd deze muziek gespeeld in de prachtige huizen van de toen nog nieuwe grachtengordel. De Italiaan Pietro Locatelli woonde er ook; hij gaf concerten en vioolles. Van hem speelt barokviolist Anton Steck een concert uit “L´Arte del Violino”, met een zeer virtuoze, door de componist speciaal voor deze concerti geschreven cadens: een Capriccio. Later zou Locatelli door dit flitsende barokke vuurwerk de ‘Paganini van de achttiende eeuw’ worden genoemd. De expressieve Concerti Grossi van Geminiani, de Fesch, Pieter Hellendaal en Henrico Albicastro laten strijkers glanzen in een afwisselend spel tussen concertino en ripieno. De luisteraar waant zich een concert lang te gast in ‘de Sael’ van een Amsterdams grachtenhuis…

Programma

Dixit Dominus

concertperiode 20 tot 22 april 2012

in samenwerking met Multiple Voice o.l.v. Paul de Kok

concertplaatsen en -data: zie agenda

Dit programma is een samenwerkingsverband met het koor Multiple Voice dat dit seizoen zijn 25-jarig bestaan viert. Daarom een feestelijk, Italiaans getint programma met muziek van twee muzikale giganten: Monteverdi en Hndel. Monteverdi, de componist die een sleutelrol speelde in de muzikale ontwikkelingen van de vroege barok, de componist ook die geacht wordt met zijn Orfeo (1607) de eerste volwaardige opera te hebben geschreven. En met Händel, de belangrijkste componist uit de late barok naast Bach, een componist die net als Monteverdi zeer belangrijke bijdragen leverde aan de bij uitstek vocale genres van opera en oratorium. Händel die ook mag gelden als een buitengewoon virtuoos voor koor schrijvend componist, de Engelse koorcomponist par excellence, auteur van het wereldwijd meest uitgevoerde oratorium (The Messiah. Net als drie jaar tevoren zijn opera L'Orfeo, componeerde Claudio Monteverdi (1567-1643) zijn Vespro della Beata Vergine uit 1610 naar alle waarschijnlijkheid voor de Kapel van de hertog van Mantua, Vincenzo Gonzaga. Deze hofkapel was in heel Italië vermaard om zijn buitengewoon luxueuze bezetting. Op weinig andere plaatsen in Italië was een dergelijk groot aantal instrumentalisten en virtuoze zangers aanwezig. Monteverdi was zich dat goed bewust en liet daarom bij de uitgave van het werk ruimte om het ook met minder grote bezettingen uit te voeren. Bepaalde instrumentale ritornelli laat hij optioneel (ad libitum), voor het 7- en 6-stemmige Magnificat biedt de componist een kleiner bezette, alternatieve versie en zo verder. De Vespers bieden een prachtige afwisseling tussen groot bezette psalmen voor het koor en de solisten en kortere concerti voor een of meer van de solisten en het continuo. De koordelen zijn buitengewoon virtuoos geschreven en doen in dat opzicht nauwelijks onder voor de solopartijen in dit werk. De Duitser Georg Friedrich Händel (1685-1759), in later jaren genaturaliseerd tot Engelsman als George Frideric Handel, was een ware kosmopoliet. Na een periode in Halle en Hamburg verbleef hij in de jaren 1706-1710 in Italië, om daar zijn muzikale horizon verder te verbreden en zich de laatste muzikale ontwikkelingen eigen te maken. Händel streek neer in Rome, Florence, Venetië en Napels en componeerde voor adellijke opdrachtgevers, vorsten en clerici talrijke cantates, opera's en oratoria.
Hij schreef zijn Dixit Dominus, HWV 232 (een zetting van Psalm 109) in april 1707 in Rome, en schiep daarmee een buitengewoon virtuoos en zeer Italiaans werk. Het is ongelofelijk hoe de twee-en-twintigjarige componist, na een verblijf van krap twee jaar in Italië, een zo door en door Italiaans werk weet te schrijven. Händel weet de karakteristieke kenmerken van de Italiaanse opera, met zijn vitaliteit en emotionele lading, evenals bepaalde stilistische kenmerken van componisten als Carissimi en Corelli, moeiteloos in zijn compositie te integreren. Zijn Dixit Dominus is een buitengewoon virtuoos werk, net zo goed voor het vijfstemmige koor als voor de vijf solisten en het vijfstemmige strijkorkest. De koorwerken van Monteverdi en Händel worden in dit programma voorafgegaan door Italiaanse muziek van hun tijdgenoten. Frescobaldi was een beroemde tijdgenoot van Monteverdi, Scarlatti een eeuw later was tijdgenoot van Händel. Het Concerto Grosso nr. 5 van Charles Avison (een van Händels Engelse collega's) is gebaseerd op een sonate van Domenico Scarlatti. Daarmee is ook daar de in die tijd alom tegenwoordige invloed van de Italiaanse muziek weer manifest, net zoals die ook in de latere muziek van Händels lange Engelse carrière altijd belangrijk is gebleven. Om de vocale component van de Vespers van Monteverdi maximaal tot haar recht te laten komen hebben wij gekozen voor een slank bezette uitvoering met solisten, koor en continuo-instrumenten, dus zonder strijkers en blazers; een mogelijkheid die de partituur van Monteverdi open laat. We reserveren de inzet van het volledige strijkorkest voor het werk van Händel, ook omwille van afwisseling en contrast. Verder speelt mee dat beide composities op een andere stemtoon moeten worden uitgevoerd. Het werk van Monteverdi zoals gebruikelijk op a=440 Hz, dat van Händel een halve toon lager (a=415 Hz).

Programma

Bach in perspectief

Concertperiode ca 17 tot 5 februari 2013
andere data in overleg ook mogelijk

Solisten: n.t.b.
Op veler verzoek een programma met wat minder obscure namen dan u van ons gewend bent. Hoewel minder avontuurlijk, staat deze muziek, die zichzelf in de afgelopen eeuwen al zelf bewezen heeft, natuurlijk wel garant voor een heerlijke avond of middag muziek. Erik Bosgraaf (blokfluit) en Diego Nadra (hobo) zijn benaderd voor de solopartijen in de concerten van de iets minder bekende Sammartini en Albinoni. In het 4e Brandenburgese concert soleren zij dan beiden.

Programma

Kerstprogramma

Concertperiode december 2012

Soliste: Merel van Schie, alt
 Dit programma is gemaakt op verzoek van de concertstiching Hillegersberg. Naast enkele prachtige en daardoor bekende aria's uit de Messiah en het Weihnanchtsoratorium het niet te vermijden Kerstconcert van Corellie en enkele sfeervolle sinfonia's van Bach en Albinoni

Programma

wijzigingen mogelijk

De Muze Melpomene

Haydn en de Bohemers

Concertperiode ca 18 tot 28 oktober 2012
andere data in overleg ook mogelijk

Solist: Teunis van der Zwart, natuurhoorn

In dit programma in de lijn 'De Europeaan Haydn' besteden wij aandacht aan Boheemse componisten die door Joseph Haydn's werk zijn beïnvloed. Twee onverwacht fraaie symfonieën van Antonio Rosetti (Anton Rösler) en Wenzel Pichl staan op het programma. Pichl schreef een serie symfonieën, elk met een naam van een van de negen muzen. Melpomene is de muze van de tragedie en zij speelt de hoofdrol in de symfonie in Bes gr.t. Teunis van der Zwart, wiens spel in de wereld van natuurhoornspelers ongeëvenaard is, soleert in het hoornconcert van Joseph Haydn. Natuurlijk sluit Eik en Linde het concert af zoals U dit van hen gewend bent: met een symfonie van Haydn, ditmaal nr.12 in de brillante toonsoort E gr.t.

Programma

De la cour, des chapelles et églises

Concertperiode 7 tot 16 juni 2013

In samenwerking met de Amsterdamse Cantorij o.l.v. Felix van den Hombergh

Solisten: n.t.b.

Alle componisten van dit programma werkten in Parijs en Versailles, aan het hof van Lodewijk XIV en XV dan wel in de Sainte Chapelle op het Ile de la Cité in Parijs of beiden. Charpentier schreef veel religieuze muziek. Zijn 'Messe de Minuit pour Noël' is, (op de Eurovisie Tune na) het bekendst geworden. Zijn Dixit Dominus is minstens van even grote kwaliteit. Dumont (geboren in Maastricht) en Lully (geboren in Florence), -dus in wezen vreemdelingen in Parijs- waren de aartsvaderen van de Franse muziek. Het programma opent met een korte instrumentale ouverture van Lully. Dumont (van wie het Magnificat wordt uitgevoerd) was naast de eerste 'Fransman' die het basso continuo toepaste tevens grondlegger van het 'Grand Motet', een Franse motetvorm, waarin het begeleidend ensemble voor die tijd van ongekende omvang was. Delalande was de absolute meester hierin en schreef minimaal 75 van dit soort motetten. De koning had aanvankelijk alleenrecht op deze tot ver in de 18e eeuw populaire werken, zodat ze alleen in de hofkapel van Versailles te beluisteren waren. Verder op het programma staat de door Eik en Linde uit het stof gehaalde fantastische (instrumentale) 'Symphonies d'Alcione' van Marais, die gedurende bijna zijn hele leven aan de Sainte Chapelle verbonden was.
Voor dit programma hebben wij samenwerking gezocht met de Amsterdamse Cantorij. Dit uitstekende koor kent al een lange traditie in de Oude Muziek en staat onder leiding van Felix van den Hombergh.

Programma